Met meer dan de helft van de bevolking levend onder de armoedegrens, is Guatemala één van de armste landen van Amerika. Volgens de Verenigde Naties heeft Guatemala de op één na laagste Human Development Index van heel Amerika, met alleen Haití onder zich. De schrijnende armoede is te zien in vele sociale, economische en politieke factoren en manifisteert zich in onder andere analfabetisme, slechte gezondheid en een gigantisch kwalitatief en kwantitatief woningtekort.

Volgens een onderzoek van het COHRE (Centre On Housing Rights and Evictions) van eind 2003 leeft in Guatemala meer dan de helft van de bevolking in ongeschikte woonruimten, en wordt momenteel een tekort van 1,5 miljoen woningen geregistreerd. Dit is in overstemming met de gegevens die de Guatemalteekse regering in 2005 publiceerde.

Een typische woning van een arm gezin is gemaakt van organische materialen zoals hout en maisstengels, karton, plastic zeilen en golfplaten. De vloeren van de woningen bestaan uit aarde. Deze aarde verandert regelmatig in modder door de zware regenbuien en/of gebrek aan een afwateringssysteem. Vaak is er maar één ruimte, waarin wordt geslapen en gekookt, veelal op open vuur. Standaard hygiënische voorzieningen zoals sanitair en riolering ontbreken.

De zeer slechte huisvestingsituatie in Guatemala bedreigt de gezondheid en de ontwikkeling van vele gezinnen.

Behalve het grote tekort aan woningen dat al bestaat, veroorzaken orkanen en tropische stormen grote schade en maken grote aantallen mensen dakloos. In oktober 2005 bracht Stan veel schade aan en in de laatste dagen van mei 2010 raasde de heftige tropische storm Ágatha over Guatemala en verwoestte duizenden woningen.